https://doi.org/10.61464/siml.163
Artykuł poświęcono sylwetce Adama Dremonta, lubelskiego artysty i nauczyciela. Dremont uczył się malarstwa pod kierunkiem Kazimierza Broniewskiego w Lublinie, studiował u Wojciecha Gersona i w Szkole Rysunkowej w Warszawie oraz w Cesarskiej Akademii Sztuk w Petersburgu. W latach 1903–1938 zawodowo związany ze szkolnictwem. Uprawiał malarstwo olejne i akwarelowe, rysunek, grafikę – wykonywał portrety, pejzaże, ilustracje prasowe i książkowe, plakaty, druki użytkowe; odnawiał obrazy i tworzył dekoracje teatralne. Celem artykułu jest prezentacja wiadomości pozyskanych przez autorkę w trakcie wieloletniej kwerendy archiwalnej, bibliotecznej i muzealnej, na tle i z komentarzem do informacji już utrwalonych w piśmiennictwie. W efekcie udało się zarysować jego biografię na nowo, poszerzając o nieporuszane do tej pory tematy, jak relacje rodzinne w obrębie lubelskiej linii rodu Dremontów i zaangażowanie obywatelskie Dremonta. Pokazano nieznane wcześniej wątki także ze sfery życia zawodowego i artystycznego, na przykład zainteresowania inne niż plastyczne, kwestie podróży, szczegóły zatrudnienia i otrzymanych nagród. Przedstawiono twórczość plastyczną Dremonta poprzez zgromadzenie relacji i danych o wszystkich zidentyfikowanych pracach (warsztatowych i użytkowych). Opracowano wykaz wystaw dzieł Dremonta, zestawiając wydarzenia, które miały miejsce za jego życia, jak i późniejsze ekspozycje, aż po dzień dzisiejszy. Wymieniono instytucje i opisano (uwzględniając ilość i charakter zbiorów) posiadane przez nie materiały, należące do spuścizny po artyście i jego rodzinie.
Pobierz pliki
Cited by / Share
Bibliografia
APL, Akta osobiste Dremonta Feliksa felczera przy lekarzu powiatu radzyńskiego, sygn. 35/115/0/2.4/409.
APL, Czastnoje siedmiokłassnoje uczebnoje zawiedienje Eleny Czarnieckoj, sygn. 35/525/0/4/2530.
APL, Domowa książka meldunkowa miasta Lublina ul. Okopowa nr 14, sygn. 35/22/0/12/1272, 1273.
APL, Korespondencja w sprawach członkostwa w związku (nazwiska od litery A–D), sygn. 35/1001/0/-/106.
APL, Kwestionariusze autorskie – literaci, muzycy, malarze, architekci, sygn. 35/403/0/5.11/3263.
APL, O czastnom 2-kłassnnom naczalnom ucziliszczu Apolonii Latosińskiej, sygn. 35/525/0/4/2417.
APL, O wieczernich kłassach dla remieslennych terminatorow, sygn. 35/525/0/4/2584.
APL, O zaklûčenìi uslovìâ s hudožnikom Kazimirom Bronevskim na izgotovlenìe dvuh Portretov Gosudara Imperatora Nikolajâ II-go t.s. odnago v 325 rubli dlâ Gubernatorskoj kvartiry, a drugogo, v 75 rub. dlâ sego Pravlenìâ, sygn. 35/116/0/1.1/882.
APL, Po Lublinskoj Żenskoj Gimnazji, sygn. 35/525/0/4/2509.
APL, Prijomnyje ekzameny i kandidaty k postupleniju w Lublinskuju Mużskuju Gimnazji czast’ II, sygn. 35/531/0/1/41.
APL, Protokóły z posiedzeń Rady Pedagogicznej (1909–1912), sygn. 35/532/0/-/1.
APL, Spuścizna Adama Dremonta (nauczyciel rysunków w Państwowym Gimnazjum im. S. Staszica w Lublinie), sygn. 35/3137/0 [dawna sygn. 35/630/7; 35/630/7/-/1].
APL, Wystawy sztuki, sygn. 35/403/0/5.11/3256.
APL, Zbiór afiszów i druków ulotnych, sygn. 35/632/0/2.2/.
MH, Fotografia portretu Tadeusza Kościuszki (nr inw. MH/H/4411),
https://www.archiwum.muzeum-hrubieszow.com.pl/katalog/historia/ [dostęp: 1.01.2024].
MNwL, muzealia wykazane przez elektroniczny system muzealny MONA: szesnaście obiektów związanych z nazwiskiem Adama Dremonta (R/4599/ML, R/4560/ML, R/7114/ML, R/7285/ML, S/Mal/600/ML, S/Mal/601/ML, S/Mal/1249/ML, S/Mal/1483/ML, ML/H/1799 – numer wspólny dwóch egzemplarzy, ML/H/1850, Dep/484/ML, Dep/494/ML, MZW/P/2980/ML, ML/H/F/697, ML/H/F/802) i negatywy w Muzeum Historii Miasta Lublina (neg. 280, 281).
MNW, Tydzień dla Inwalidów, druk kwestarski o wartości 1 korony, https://cyfrowe.mnw.art.pl/pl/katalog/134191 [dostęp: 14.05.2024].
MNW, Tydzień dla Inwalidów, druk kwestarski o wartości 5 koron, https://cyfrowe.mnw.art.pl/pl/katalog/134330 [dostęp: 14.05.2024].
RGIA, Академия художеств МИДв, sygn. Ф. 789 Оп. 12 1902 г. „И”. Д. 24, https://rgia.su/object/2841625 [dostęp: 1.01.2024].
RGIA, Учебный отдел МТиП, sygn. Ф. 25 Оп. 1 Д. 1512, https://fgurgia.ru/object/2481408948 [dostęp: 1.01.2024].
RGIA, Учебный отдел МТиП, sygn. Ф. 25 Оп. 1 [1875–1919 гг. Дела о службе] Д. 1512, https://rgia.su/object/2845173 [dostęp: 1.01.2024].
Biblioteka Główna UMCS, Zbiory Specjalne, litografia Jenerał Józef Haller, sygn. pl. 7349.
Dworek Kościuszków UMCS, litografia Ks. Józef Poniatowski.
WBP, Litografia Ks. Józef Poniatowski, sygn. T.XVII/R.1662.
WBP, Rękopisy, Dokumenty Lubelskiego Związku Pracy Kulturalnej i Instytutu Lubelskiego dotyczące różnych spraw kulturalnych z lat 1934–1939, sygn. 2218.
WBP, Rękopisy, Dokumenty Związku Artystów Plastyków w Lublinie i notaty Wiktora Ziółkowskiego dotyczące Związku z lat 1934–1939, sygn. 2356.
WBP, Rękopisy, Biuletyny informacyjne dotyczące budownictwa oraz szkolnictwa, sygn. 2897.
WBP, Rękopisy, Rysunki i fotografie Wiercieńskich, sygn. 2898.
WBP, Rękopisy, Korespondencja rodziny Wiercieńskich w sprawach osobistych i zawodowych z lat 1872–1953, sygn. 2899.
Adamczewski Marek, Konkurs na godło Rzeczypospolitej Polskiej, [w:] Orzeł Biały. Herb Państwa Polskiego. Materiały sesji naukowej w dniach 27–28 czerwca 1995 roku na Zamku Królewskim w Warszawie, red. Stefan Kuczyński, Warszawa 1996, s. 598–599.
Artyści lubelscy na wpisy, „Ziemia Lubelska” 1916, nr 205, s. 2.
Bartnik Renata, Sto lat zbiorów graficznych Muzeum Lubelskiego, [w:] Życie artystyczne Lublina 1902–2001, red. Lechosław Lameński, Lublin 2001, s. 105–116.
Bieleń Zdzisław, Biblioteka Publiczna im. Hieronima Łopacińskiego od powstania do II wojny światowej, „Bibliotekarz Lubelski” 2003, t. 46, s. 7–40.
„Biesiada Literacka” 1901, t. 51, nr 10, s. 181, https://mbc.cyfrowemazowsze.pl/dlibra/publication/edition/54212?id=54212#info [dostęp: 1.01. 2024].
Broniewski Kazimierz, Wystawa przedmiotów sztuki i starożytności w Lublinie, „Chimera” 1901, t. 2, z. 4–5, s. 325–335, https://jbc.bj.uj.edu.pl/dlibra/publication/288768 [dostęp: 1.01.2024].
Cesarz Karol na dobroczynność w Królestwie, „Ziemia Lubelska” 1918, nr 9, s. 2.
(ck) [Czesław Klepacki], Zmarł malarz Adam Dremont, „Kurier Lubelski” 1957, nr 158, s. 3.
Dawniejsi nauczyciele gimnazjum im. J. Kochanowskiego (od czasu upaństwowienia), „Filareta. Miesięcznik K. M. »Filarecja« Gimn. Państw. im. J. Kochanowskiego w Radomiu” 1925, nr 1, s. 12–13.
Dec Franciszek, Świat artystyczny (plastyka) w Lublinie, „Nowa Ziemia Lubelska” 1924, nr 155, s. 3.
Demska-Trębaczowa Mieczysława, Sławni, znani, zapomniani. Szkice o muzykach Lubelszczyzny, Lublin 1983.
Dulewicz Stanisław, Wystawa gwiazdkowa w Zachęcie, „Ziemia Lubelska” 1926, nr 322, s. 2.
Dziennik Urzędowy Kuratorium Lubelskiego Okręgu Szkolnego, http://dlibra.umcs.lublin.pl/dlibra/publication/94#structure [dostęp: 1.01.2024].
Dziennik Urzędowy Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1919, nr 10–11, https://mbc.cyfrowemazowsze.pl/dlibra/publication/18530/edition/15648#structure [dostęp: 14.05.2024].
Dziennik Urzędowy Województwa Lubelskiego, 1921, nr 4, https://bc.wbp.lublin.pl/dlibra/publication/5519 [dostęp: 30.10.2024].
Gajewska Klementyna, Wystawa gwiazdkowa, „Głos Lubelski” 1926, nr 347, s. 4.
„Gazeta Lubelska” 1919, nr 46, s. 2; nr 47, s. 2; nr 50, s. 2; nr 51, s. 6; nr 55, s. 3.
Gerlecka Regina, Lata 1864–1905, [w:] Z przeszłości kulturalnej Lubelszczyzny, oprac. Alina Aleksandrowicz i in., Lublin 1978, s. 223–290.
Gmiter Małgorzta i in., Cmentarz rzymskokatolicki przy ul. Lipowej w Lublinie, Lublin 1990.
Górenowicz Maria. A., Akademickie prace Jana Ciąglińskiego (1858–1913), „Sztuka Europy Wschodniej” 2016, t. 4, s. 401–409.
Gwiazdy myśli polskiej. 36 portretów rysowanych przez Wł. Barwickiego. Zeszyt 1–5, Lublin 1917.
jk., Walne Zgromadzenie Związku Zawodowego Polskich Artystów Plastyków w Lublinie, „Express Lubelski i Wołyński” 1939, nr 57, s. 5.
K. J. Cze…, Wystawa obrazów malarzy lubelskich, „Ziemia Lubelska” 1918, nr 26, s. 2.
„Kalendarz Lubelski na Rok Zwyczajny” 1893–1906, https://dlibra.umcs.lublin.pl/dlibra/publication/4440/edition/4023#structure [dostęp: 1.01.2024].
Kalinowska-Witek Barbara, Kartka z dziejów oświaty lubelskiej. Prywatne Żeńskie Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcące Wacławy Arciszowej w Lublinie (1912–1949), Lublin 2012.
Kamiński Ireneusz J., Adam Dremont, [w:] Wystawa malarstwa, rzeźby, grafiki [tytuł z okładki: XXX-lecie ZPAP w Lublinie], red. Maria Bechczyc-Rudnicka, Lublin 1966, s. 48.
Kamiński Ireneusz J., 40 lat lubelskiego związku plastyków, [w:] Malarstwo, rzeźba, grafika. Wystawa okręgowa. 40-lecie ZPAP w Lublinie, red. Ireneusz J. Kamiński, Lublin 1976, s. 3–25.
Kamiński Ireneusz J., Kwiat na ruinie, Warszawa 1984.
Kamiński Ireneusz J., O sztuce w Lublinie, [w:] Lublin w dziejach i kulturze Polski, red. Tadeusz Radzik, Adam A. Witusik, Lublin 1997, s. 285–362.
Kamiński Ireneusz J., Życie artystyczne w Lublinie 1901–1926, Lublin 2000.
Kaproń Andrzej, Liga Obrony Powietrznej Państwa na Lubelszczyźnie (1923–1928), „Rocznik Lubelski” 2011, t. 37, s. 89–96.
Kasak Agnieszka, Zbiory ikonograficzne Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Hieronima Łopacińskiego w świetle lubelskich epizodów artystów 2. poł. XIX wieku, „Bibliotekarz Lubelski” 2003, r. 46, s. 57–96.
Katalog wystawy malarstwa polskiego XIX w. w Lublinie, Lublin 1922.
Katalog wystawy obrazów urządzonej w Lublinie w grudniu 1911 roku na korzyść Towarzystwa Przyjaciół uczącej się Młodzieży w Lublinie, Lublin 1911.
Katalog wystawy plakatów antybolszewickich. 10 październik–10 listopad 1920, Lublin 1920.
Klimaszewski Stanisław, Anatol Kruszyński (1908–1940), „Staszicak” 2009, nr 56, s. 14–16.
Kondakov Sergej Nikodimovic, Spisok russkih hudoznikov = Кондаков Сергей Никодимович, Список русских художников к Юбилейному справочнику Императорской Академии художеств [tytuł równoległy: Юбилейный справочник Императорской Академии художеств, 1764–1914, Санкт-Петербург 1914–1915, https://books.google.pl/books?id=Eaf5AgAAQBAJ&pg=PA83&lpg=PA83&dq=казановская+живопись&source=bl&ots=AwEKFQqncn&sig=KmZUR‑yau63TMDe46as5zl5Ug7E&hl=pl&sa=X&ved=0ahUKEwiqhIK56‐_QAhVMiywKHSoaDQ4Q6AEINzAE#v=onepage&q=Крылов&f=false [dostęp: 25.07.2024].
Konkurs na godło państwowe [1], „Rzeczpospolita” 1944, nr 18, s. 1.
Konkurs na godło państwowe [2], „Rzeczpospolita” 1944, nr 39, s. 6.
Kronika artystyczna, „Nowa Ziemia Lubelska” 1924, nr 155, s. 5.
Kronika bieżąca, „Gazeta Lubelska” 1902, nr 102, s. 2.
Kronika krajoznawcza, „Ziemia”, 1910, nr 3, s. 47.
Kroplewska-Gajewska Anna, Plastyka Torunia 1920–1939. Konfraternia Artystów w Toruniu. Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych, Toruń 2012.
Książek Magdalena, Uczniowie felczerscy w szpitalu św. Aleksandra w Kielcach w latach 1835–1870. Zarys problematyki, „Między Wisłą a Pilicą. Studia i Materiały Historyczne” 2017, t. 18, s. 31–56.
Kto da więcej?, „Kurjer”, 1912, nr 109, s. 4.
Ku czci Paderewskiego, „Głos Lubelski” 1919, nr 21, s. 3.
Kubaszewska Hanna, Dremont Adam, [w:] Słownik artystów polskich i obcych w Polsce działających. Malarze, rzeźbiarze, graficy, T. 2, red. Jolanta Maurin-Białostocka i in., Wrocław 1975, s. 97.
Kucha Ryszard, Szkolnictwo Lublina w latach 1864–1915. Zarys dziejów, Lublin 1995.
Kurzątkowska Urszula, Materiały do dziejów drukarstwa w Janowie Lubelskim w XIX w., „Archiwariusz Zamojski” 2020, t. 18, s. 207–226.
Lameński Lechosław, Błotnicka-Mazur Elżbieta, Z życia artystycznego Lublina w latach 1918–1939. Ludzie, instytucje, wystawy, [w:] Trachter. Malarz z Lublina, red. Jakub Bendkowski, Warszawa 2020, s. 44–51.
Lebieć Jacek, Polscy rekruci w armii rosyjskiej w latach 1874–1913. Liczebność i rozmieszczenie, „Wrocławskie Studia Wschodnie” 2010, t. 14, s. 9–26.
Lipniewski Jan, Szkic do dziejów lubelskich pocztówek, [w:] Tomasz Panfil, Marek Wyszkowski, Jan Lipniewski, Lublin na dawnej pocztówce, Lublin 1997, s. 11–20.
Lublinianie kontra Puzyna, „Kurjer” 1909, nr 142, s. 2.
Melbechowska-Luty Aleksandra, Broniewski Kazimierz, [w:] Słownik artystów polskich i obcych w Polsce działających. Malarze, rzeźbiarze, graficy. t. 1, red. Jolanta Maurin-Białostocka i in., Wrocław 1971, s. 248–249.
Mendzelewski Wojciech, 80 lat Okręgu Lubelskiego ZPAP, [w:] 80-lecie Okręgu Lubelskiego Związku Polskich Artystów Plastyków, red. Wojciech Mendzelewski, Lublin 2016, s. 5–9.
Mikulec Bronisław, Broniewski Bohdan, [w:] Słownik biograficzny miasta Lublina, t. 3, red. Tadeusz Radzik, Adam A. Witusik, Jan Ziółek, Lublin 2009, s. 46.
Min. Kultury i Sztuki zakupiło portret przodownika pracy Edwarda Czapli [notatka prasowa ze „Sztandaru Ludu”, brak opisu bibliograficznego, prawdopodobnie III–IV kwartał 1953 r.; fotokopia w posiadaniu autorki artykułu].
Mroczek Tadeusz, Życie artystyczne Lublina w latach 1939–1960, „Roczniki Humanistyczne”, Historia Sztuki, 1976, t. 24, z. 5, s. 5–68.
Mytarewa Kira, W Petersburgu, [w:] Ferdynand Ruszczyc 1870–1936. Pamiętnik wystawy, [red. Janina Ruszczycówna], Warszawa 1966, s. 56–60.
Napoleon na Krakowskiem Przedmieściu, „Głos Lubelski” 1921, nr 115, s. 4.
Nieunikniona jest nie wojna, lecz pokój, „Gazeta Krakowska” 1950, nr 135, s. 2.
„Nowa Ziemia Lubelska” 1924, nr 120, s. 1, 3.
Nowe władze Zw. Zawodowego Polskich Artystów Plastyków w Lublinie, „Express Lubelski i Wołyński” 1939, Dodatek Niedzielny do nr 78, s. 1.
Nowy zarząd Zw. Zaw. Polskich Artystów Plastyków w Lublinie, „Sztandar Ludu” 1947, nr 13, s. 4.
Obwieszczenie Wojewody Lubelskiego z dnia 11 grudnia 1935 r. ustalające listę kolejności osób, obowiązanych do dostarczania jako środków przewozowych na rzecz wojska w czasie pokoju samochodów i motocykli, [w:] Lubelski Dziennik Wojewódzki 1935, nr 32, s. 638, https://jbc.bj.uj.edu.pl/dlibra/publication/560198/edition/533124#structure [dostęp: 14.04.2024].
Ofiary na Kruszynek, „Kurjer”, 1910, nr 78, s. 3.
Ogłoszenia drobne, „Gazeta Lubelska” 1946, nr 83, s. 8; nr 87, s. 6; nr 94, s. 6; nr 96, s. 6; nr 97, s. 8; nr 204, s. 6; nr 205, s. 6.
Ogłoszenia drobne, „Głos Lubelski” 1919, nr 261, s. 8.
Ogłoszenia drobne, „Nowy Głos Lubelski” 1942: nr 44, s. 6; nr 56, s. 6; nr 147, s. 4; nr 248, s. 4; 1943: nr 42, s. 4; nr 61, s. 6; nr 92, s. 4; nr 105, s. 4; nr 224, s. 4; nr 266, s. 6; nr 267, s. 4; nr 276, s. 4; 1944: nr 104, s. 4.
Okolicznościowa wystawa pierwszomajowa. Malarstwo – rysunek – rzeźba, Lublin 1952.
Organizacja przemysłu artystycznego, „Głos Lubelski” 1921, nr 77, s. 5.
Osobiste, „Gazeta Lubelska” 1894, nr 186, s. 1.
Osobiste, „Gazeta Lubelska” 1899, nr 38, s. 2.
Otčet Komiteta Lûblinskago Muzykal'nago Obŝestva za 1903–1904, Otčet… za 1906–1907, Otčet… za 1907–1908, Otčet… za 1908–1909 God [w oryginale: Отчетъ Комитета Люблинскаго Музыкальнаго Общества за… годъ], https://bc.wbp.lublin.pl/dlibra/publication/8636 [dostęp: 30.10.2024].
Pamâtnaâ Knižka Lûblinskoj Gubernìi na 1904, Pamâtnaâ… na 1905, Pamâtnaâ… na 1906, Pamâtnaâ… na 1907, Pamâtnaâ… na 1908, Pamâtnaâ… na 1914 God [w oryginale: Памятная книжка Люблинской губерніи на… годъ], https://bc.wbp.lublin.pl/dlibra/publication/16766 [dostęp: 30.10.2024] (tom na rok 1914 dostępny w Bibliotece Naukowej APL).
Pamiętnik zjazdu b. wychowańców Szkół Lubelskich, Lublin 1926.
Pierwsza Wystawa Prac Członków Związku i Zaproszonych Gości, Lublin 1937.
Piękne wydawnictwo, „Ziemia Lubelska” 1919, nr 319, s. 3.
Pisarzak Marian MIC, Z badań nad elementem eschatologicznym w duchowości i apostolacie marianów, „Studia Płockie” 1977, t. 5, s. 57–66.
Plastyka lubelska. Wystawa z okazji 50 rocznicy powstania Związku Artystów Plastyków w Lublinie, oprac. Tadeusz Mroczek, Lublin 1986, s. 7–20.
Pleskaczyńska-Chylińska Małgorzata, „Amerykańska przyjaźń – Herbert Hoover a Polska”. Biblioteka Królewska Zamku Królewskiego w Warszawie, 12 listopada 2004–16 stycznia 2005, „Kronika Zamkowa” 2005, nr 1–2, s. 221–230.
Portret gen. Hallera, „Głos Lubelski” 1919, nr 194, s. 5.
Portrety zasłużonych Polaków, „Ziemia Lubelska” 1916, nr 472, s. 3.
Poznański Karol, Szkoły im. A. i J. Vetterów w Lublinie, Lublin 1985.
Prawdzic A. [Antoni Sokołowski], Sztuka, handel i przemysł w Lublinie, „Gazeta Lubelska” 1891, nr 272, s. 4.
Program Uroczystego obchodu w setną rocznicę zgonu Cesarza Francuzów Napoleona Bonaparte, „Głos Lubelski” 1921, nr 116, s. 2.
Przemysł, handel, rzemiosło miasta Lublina / Industrie, Handel, Handwerk der Stadt Lublin, Lublin 1940.
-r.-i. [Wiktor Ziółkowski], Kilka słów o wystawie obrazów malarzy lubelskich, „Dziennik Lubelski” 1918, nr 36, s. 2.
Rayski Konstanty, Wystawa obrazów w Lublinie, „Kurjer” 1912, nr 6, s. 2.
(rs), 1 Majowa wystawa artystów malarzy, „Życie Lubelskie” 1951, nr 125, s. 6.
(rz), Wystawa obrazów poświęcona człowiekowi pracy, „Sztandar Ludu” 1951, nr 122, s. 5.
Salon Lubelski 1936, Lublin 1936.
Skalska-Miecik Lija, O Cesarskiej Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, [w:] Polscy uczniowie Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu w XIX i na początku XX wieku, red. nauk. Lija Skalska-Miecik, Warszawa 1989, s. 7–13.
„Słowo Pomorskie” 1927, nr 284, nr 286, nr 290, nr 293.
Spis abonentów sieci telefonicznych Dyrekcji Okręgu Poczt i Telegrafów w Lublinie i Polskiej Akcyjnej Spółki Telefonicznej w mieście Lublinie na 1939 r., Lublin 1939, s. 32.
Spis nauczycieli szkół wyższych, średnich, zawodowych, seminarjów nauczycielskich oraz wykaz zakładów naukowych i władz szkolnych, oprac. Zygmunt Zagórowski, Lwów–Warszawa 1924.
Spis nauczycieli szkół wyższych, średnich, zawodowych, seminarjów nauczycielskich oraz wykaz zakładów naukowych i władz szkolnych. Rocznik 2, oprac. Zygmunt Zagórowski, Warszawa–Lwów 1926, s. 119.
Sprawozdanie Dyrekcji Państwowego Gimnazjum im. Stanisława Staszica w Lublinie za okres czasu od upaństwowienia Gimnazjum do końca 1924/1925 roku szkolnego; Sprawozdanie… 1931/32, Sprawozdanie… 1934/1935; Sprawozdanie… 1936/1937; Sprawozdanie Dyrekcji I Państwowego Liceum i Gimnazjum… 1937/1938; Sprawozdanie Dyrekcji I Państwowego Liceum i Gimnazjum… 1938/1939.
Sprawozdanie komitetu Towarzystwa Biblioteki Publicznej im. Hieronima Łopacińskiego w Lublinie za rok 1913, Lublin 1913, s. 17.
Sprawozdanie z Kwesty Majowej na Wpisy Szkolne w dniu 6, 7 i 8 Maja 1916 roku, [w:] Jednodniówka wydana z okazji Wielkiej Kwesty na wpisy szkolne, Lublin 1917, s. 29–35.
Sprawozdanie z Wystawy Obrazów, „Kurjer” 1912, nr 20, s. 3.
Statut stowarzyszenia pod nazwą Związek Artystów Plastyków w Lublinie, Lublin 1936.
Stelmasiak Mieczysław, Atlas anatomii mózgowia i rdzenia kręgowego, Warszawa 1953.
Szlachetny pojedynek wśród artystów-malarzy, „Głos Lubelski” 1925, nr 286, s. 5.
„Śmiech” 1919, nr 23, s. 8; nr 24, s. 8.
W sprawie jubileuszu Słowackiego, „Kurjer” 1908, nr 49, s. 3.
W. Z. [Wiktor Ziółkowski], Lubelski Komitet 6-go Kongresu Nauki Rysunku, „Regjon Lubelski” 1928, nr 1, s. 101–102.
Wezwanie. Do Wszystkich Artystów Dramatycznych, Muzyków, Plastyków, Rzeźbiarzy, Literatów obecnych w Lublinie, „Ziemia Lubelska” 1920, nr 374, s. 2.
Wiercińska Janina, Katalog prac wystawionych w Towarzystwie Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie w latach 1860–1914, Warszawa 1969.
Wykaz nauczycieli, [w:] Po latach 35 (1904–1939), Lublin 1939, s. 76.
Wystawa. Rysunek, malarstwo, Zamość, 1948, s. 6.
Wystawa inwentarza, „Ziemia Lubelska” 1913, nr 119, s. 2.
Wystawa malarstwa, rzeźby, grafiki [tytuł z okładki: XXX-lecie ZPAP w Lublinie], red. Maria Bechczyc-Rudnicka, Lublin 1966.
Wystawa obrazów w Lublinie, „Tygodnik Illustrowany” 1912, nr 9, s. 183.
Wystawa okręgowa. Malarstwo – grafika – rzeźba – metaloplastyka, Lublin 1956.
(z), Album komit. dożywiania dzieci dla Herberta Hoovera, „Ziemia Lubelska” 1921, nr 241, s. 4.
Z kroniki żałobnej, „Ziemia Lubelska” 1916, nr 429, s. 3.
Zamknięty rozdział. Artystom lubelskim in memoriam, oprac. Lechosław Lameński, Dorota Kubacka, Lublin 2014.
Ze sztuki, „Tygodnik Illustrowany” 1899, nr 21, s. 418.
Zet. [Adam Zajączkowski?], Reprezentacja Kół Rodzicielskich, „Głos Lubelski” 1923, nr 123, s. 4.
Zet. [Adam Zajączkowski?], Uroczyste otwarcie Zachęty Sztuk Pięknych Oddz. w Lublinie, „Nowa Ziemia Lubelska” 1924, nr 245, s. 9.
„Ziemia Lubelska” 1919, nr 84, s. 3; nr 86, s. 3; nr 92, s. 3.
Deklaracja Podziwu i Przyjaźni dla Stanów Zjednoczonych, https://www.polska1926.pl/ [dostęp: 14.05.2024].
Frączak Piotr, Wielka Kwesta Majowa – samorządna oświata (2), https://asocjacje.org/w-poszukiwaniu-tradycji/wielka-kwesta-majowa-samorzadna-oswiata-2/ [dostęp: 1.01.2024].
Janina Dowmunt [, https://encyklopediateatru.pl/osoby/76675/janina-dowmunt [dostęp: 30.05.2023].
Myślicka Małgorzata, Witkowski Michał, Centralny Komitet Propagandy Związków Artystycznych, https://1920.gov.pl/10-wrzesnia-1920/#23 [dostęp: 1.01.2024].
Pedagogiceskie kursy = Педагогические курсы при Императорской Академии художеств, https://ru.wikipedia.org/wiki/Педагогические_курсы_при_Императорской_Академии_художеств [dostęp: 1.01.2024].
Polski złoty w obiegu od 100 lat. Materiały edukacyjne dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych, Warszawa, s. 25, https://nbp.pl/wp-content/uploads/2024/02/Polski-zloty-w-obiegu-od-100-lat-internet.pdf [dostęp: 1.05.2024].
Szkoły artystyczne w Warszawie w XVIII i XIX w., https://asp.waw.pl/app/uploads/2023/02/kalendarium-2022.pdf; [dostęp: 21.11.2024].
Teatr im. Juliusza Osterwy w Lublinie, https://www.teatrosterwy.pl/pl,0,s198,historia.html [dostęp: 1.05.2024].
Towarzystwo Opieki nad Zabytkami Przeszłości, https://www.tonzp.dziedzictwowizualne.pl/ [dostęp: 1.06.2025].
Typy lubelskie, https://forum.gazeta.pl/forum/w,62,820355,820355,Typy_lubelskie.html [dostęp: 1.01.2024].
Zasłużeni, https://dormitorium.lublin.pl/ [dostęp: 1.01.2024 roku].
English
Język Polski